Zbigniew Bogucki po ponad dwugodzinnych konsultacjach w Belwederze ogłosił, iż do środy 18 listopada powstanie wstępny projekt zmian dotyczących Trybunału Konstytucyjnego. Kolejne spotkanie zaplanowano tego dnia na godz. 17. Szef KPRP nazwał nieobecność KO, Lewicy i Centrum porażką Donalda Tuska. Stawką jest przywrócenie państwu sprawnego sądu konstytucyjnego.
Rozmowy ponad partyjnym podziałem
Konsultacje odbyły się 16 listopada z inicjatywy prezydenta Karola Nawrockiego. Prowadził je szef Kancelarii Prezydenta RP Zbigniew Bogucki. Przy stole zasiedli przedstawiciele PiS, PSL, Polski 2050, Razem, Konfederacji, Konfederacji Korony Polskiej, Rozwoju Plus oraz koła senackiego Nowa Polska-Centrum. Nie przyszli reprezentanci Koalicji Obywatelskiej, Lewicy i klubu Centrum.
Sam fakt, iż ugrupowania pozostające ze sobą w ostrym sporze rozmawiały przez ponad dwie godziny, ma znaczenie. Wcześniej konflikt wokół Trybunału wszedł w fazę otwartej walki o kontrolę nad instytucją. Państwo nie może jednak działać w rytmie kolejnych politycznych wejść siłowych, wzajemnego nieuznawania sędziów i decyzji zależnych od bieżącej większości.
Wstępny projekt ma powstać do środy
Jak wynika z komunikatu Kancelarii Prezydenta RP, uczestnicy przedstawili różne propozycje, a do środy ma zostać przygotowany wstępny projekt będący podstawą dalszych prac. Kolejne spotkanie zaplanowano na 18 listopada o godz. 17 w Kancelarii Prezydenta. Bogucki zastrzegł, iż dopiero pierwszy krok został wykonany i nie przesądzał powodzenia całego procesu.
Punktem wyjścia ma być najdalej idąca propozycja PSL, uzupełniona o uwagi innych środowisk. Ludowcy proponują zmianę konstytucji i mechanizm pozwalający stwierdzić trwałą niezdolność TK do wykonywania zadań. W takim trybie możliwy byłby ponowny wybór 15 sędziów. Projekt wymaga jednak szerokiej większości konstytucyjnej oraz porozumienia ponad obecną linią podziału. Nie jest więc gotowym rozstrzygnięciem, ale materiałem do negocjacji.
Prezydencka kancelaria deklaruje, iż celem ma być trwałe rozwiązanie, które nie odda Trybunału żadnej partii. To adekwatny kierunek. Wieloletni spór o TK i naciski zewnętrzne na Polskę pokazały, jak łatwo organ strzegący konstytucji staje się narzędziem bieżącej wojny politycznej. Polska potrzebuje instytucji zdolnej kontrolować każdą władzę, także tę, która ma za sobą większość sejmową i życzliwość Brukseli.
Bogucki uderza w premiera
Po spotkaniu Bogucki ocenił, iż nieobecność środowiska premiera była sprawdzianem szczerości intencji Donalda Tuska. Nazwał ją porażką szefa rządu, a wcześniejsze propozycje premiera określił jako PR-owską zagrywkę. To stanowisko przedstawiciela prezydenckiej kancelarii, nie ustalony fakt. Faktem jest natomiast, iż KO nie wysłała delegacji, choć w rozmowach uczestniczyły dwa ugrupowania koalicji rządzącej: PSL i Polska 2050.
Ta różnica jest politycznie wymowna. Partnerzy Tuska uznali, iż warto rozmawiać z Pałacem Prezydenckim, choćby bez gwarancji końcowego kompromisu. Największa partia rządząca wybrała nieobecność. jeżeli premier żąda uzdrowienia wymiaru sprawiedliwości, powinien przedstawić swoje warunki przy stole, a nie ograniczać się do gestów i komunikatów kierowanych do własnego obozu.
Stawką są prawa obywateli i ciągłość państwa
Trybunał Konstytucyjny nie jest dekoracją ustroju. Rozstrzyga spory o zgodność ustaw z konstytucją, a więc dotyka praw obywateli, podatków, wolności słowa i granic działania rządu. Gdy jego legalność i skład są stale kwestionowane, zwykły Polak traci realną ochronę przed samowolą większości. Koszt chaosu ponosi państwo, nie partyjne sztaby.
Rozmowy w Belwederze nie zakończyły kryzysu. Otworzyły drogę do rozwiązania, które będzie wymagało odpowiedzialności i wzajemnych ustępstw. Prezydent wykonał ruch instytucjonalny. Teraz obóz Donalda Tuska musi odpowiedzieć, czy chce odbudować sprawny TK, czy woli utrzymywać konflikt użyteczny w bieżącej walce. Polski interes wymaga pierwszego wyboru.
Źródła: Kancelaria Prezydenta RP, wPolityce.pl

















